เคลื่อนข้ามพรมแดนอาเซียน

โดย ศ.ดร.กนกวรรณ มะโนรมย์, ปพิชญานันท์ จารุอริยานนท์

SAC Podcast I Serie มานุษยวิทยากับเพื่อนบ้าน
EP.9 เคลื่อนข้ามพรมแดนอาเซียน

“ธรรมชาติไม่เคยบอกว่าตนเป็นของประเทศนั้นหรือประเทศนี้ น้ำไม่ได้หยุดไหลเมื่อมันไหลมาพบเส้นพรมแดน  ปลาก็ว่ายผ่านแม่น้ำโขงตอนบนมาจนถึงแม่น้ำโขงตอนล่างและว่ายทวนกลับไป ตะกอนก็ไม่ได้มาหยุดอยู่ที่ด่านชายแดน เช่นเดียวกับสารพิษที่เจือปนเข้ามา ในชีวิตของชาวบ้าน จึงมองปัญหาของธรรมชาติแบบเชื่อมโยงกันในทุกมิติ ถ้าน้ำปนเปื้อนสารพิษ ปลาก็ต้องปนเปื้อนสารพิษ ส่งผลต่อการบริโภค ส่งผลต่อรายได้ที่ลดลง ส่งผลต่อสุขภาพทางจิตใจ และยังส่งผลต่อการขาดความเชื่อมั่นต่อนโยบายของรัฐ”  

                                                                                                            ศ.ดร.กนกวรรณ มะโนรมย์

            มานุษยวิทยากับเพื่อนบ้านในหัวข้อ “เคลื่อนข้ามพรมแดนอาเซียน” นี้ จะพาผู้ชมมองเห็นถึงการเข้ามาของทุนนิยมตามแนวชายแดน โดยเฉพาะเขตลุ่มน้ำโขง ซึ่งทำให้ทรัพยากรธรรมชาติกลายเป็นสินค้าผ่านโครงการพัฒนาขนาดใหญ่ การมาถึงของโครงการพัฒนานั้น แม้เหรียญด้านหนึ่งจะทำให้กิจกรรมทางเศรษฐกิจมีความคึกคักมากขึ้น แต่ในอีกด้านหนึ่ง กลับเป็นการฉวยใช้ประโยชน์จากทรัพยากรธรรมชาติอย่างมหาศาลโดยไม่มีการประเมินผลกระทบและแผนรองรับที่ชัดเจน ชาวบ้านต้องดำเนินชีวิตประจำวันด้วยความเสี่ยง ทั้งยังเป็นความเสี่ยงที่กระจายตัวข้ามพรมแดน เพราะระบบนิเวศย่อมสัมพันธ์กับผู้คนตลอดจนสรรพสิ่งทั้งปวงในอาณาบริเวณแห่งนั้นโดยมิได้แบ่งแยกตามประเทศที่โครงการพัฒนาขนาดใหญ่ตั้งอยู่ ทั้งนี้ มิได้หมายความว่า ชาวบ้านผู้ได้รับผลกระทบจะอยู่นิ่งเฉย หากแต่มีการรับมือกับสถานการณ์เหล่านั้นด้วย ทุกภาคส่วนจึงต้องกลับมาทบทวนปัญหา และปรับปรุงยุทธศาสตร์การพัฒนากันใหม่โดยเคารพวิถีชีวิต รวมถึงองค์ความรู้ในการจัดการสิ่งแวดล้อมของชาวบ้านกันอย่างจริงจังต่อไป     

            ร่วมทำความเข้าใจการเคลื่อนข้ามพรมแดนอาเซียนของทุนนิยมกับศาสตราจารย์ ดร.กนกวรรณ มะโนรมย์ อาจารย์ประจำสาขาวิชาสังคมศาสตร์ คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี และดำเนินรายการโดย ปพิชญานันท์ จารุอริยานนท์